Groźby karalne – art. 190 kodeksu karnego

Autor: Adwokat Ewa Anczewska

Wspólnik Kancelarii Adwokackiej Anczewska i Puńko we Wrocławiu. Jako adwokat specjalizuje się w prawie cywilnym (ze szczególnym uwzględnieniem prawa ochrony konsumentów), prawie rodzinnym oraz karnym. Klienci cenią ja za szeroką wiedzę prawną, a także cierpliwość i zdecydowaną postawę podczas rozpraw sądowych.

Kierowanie wobec innej osoby gróźb może podlegać odpowiedzialności karnej. Nie wszystkie jednak groźby są groźbami karalnymi. Po pierwsze, pogróżki i groźby muszą stanowić zapowiedź popełnienia przestępstwa. Po drugie, możliwość jego popełnienia musi być w obiektywnym odczuciu bardzo prawdopodobna.

Co znajdziesz w artykule:

Groźba karalna

W myśl przepisu artykułu 190 kodeksu karnego odpowiedzialności karnej podlega ten, kto grozi popełnieniem przestępstwa innej osobie. Groźby mogą też być kierowane na szkodę osoby najbliższej. Groźba musi wzbudzić uzasadnioną obawę, że zostanie spełniona. Karą za przestępstwo z art. 190 k.k. może być: grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

Co istotne ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego.

Niewątpliwie, nie każde groźby są groźbami karalnymi. Będą nimi tylko takie, które spełniają wymogi stawiane przez kodeks karny. W przypadku braku wystąpienia któregokolwiek z ustawowych znamion czynu postępowanie zostanie umorzone.

Groźba karalna jest to taka wypowiedź, która stanowi zapowiedź popełnienia przestępstwa. Adresatem groźby jest odbiorca lub osoba najbliższa. Przy ustalaniu czy doszło do popełnienia przestępstwa badane, jest z jednej strony subiektywne odczucie zagrożonego, które nie musi charakteryzować pewnością w realizacji zapowiedzianej groźby. Natomiast obawa, że groźba zostanie spełniona musi być uzasadniona.

Pokrzywdzony musi więc potraktować groźbę poważnie. Musi też być przekonany, że jej spełnienie jest prawdopodobne. Najczęściej groźba karalna dotyczy przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu, mieniu lub bezpieczeństwu powszechnemu.

Subiektywna obawa popełnienia przestępstwa podlega weryfikacji. Tak zwany test obiektywnego obserwatora ma na celu ustalenie, czy przestępstwo mogło zostać rzeczywiście popełnione. Czyli o zagrożeniu powinna być przekonana każda inna osoba, która posiada podobne cechy jak pokrzywdzony.

Groźba bezprawna

Od groźby karalnej należy odróżnić groźbę bezprawną. Ta druga jest zakresowo szersza. Obejmuje groźbę karalną, ale także groźbę zainicjowania postępowania karnego. Groźbę rozgłoszenia wiadomości uwłaczającej czci. Dotyczy to zagrożonego lub jego osoby najbliższej. O powyższym stanowi przepis art. 115 § 12 kodeksu karnego.

Należy zaznaczyć, że nie będzie groźbą zapowiedź postępowania karnego, jeżeli faktycznie doszło do naruszenia prawa.

Groźby karalne przykłady

Przepis art. 190 k.k. nie wskazuje przykładów ani sposobów wyrażania groźby karalnej.

Sąd Najwyższy słusznie zauważył, że groźba może być wyrażona w różny sposób. W wyroku z dnia 24.08.1987 r. sygn. akt I KR 225/87 Sąd Najwyższy wskazał, że: „Groźba może zostać wyrażona przez każde zachowanie sprawcy, jeżeli w sposób niebudzący wątpliwości uzewnętrznia ono groźbę popełnienia przestępstwa na szkodę określonych osób i wzbudza uzasadnioną obawę jej spełnienia”

Najczęściej więc groźba wyrażana jest:

  • słowami, gestami czy wyrazem twarzy,
  • każdym innym zachowaniem, które jest zrozumiałe dla pokrzywdzonego.

Również forma zastraszania może być dowolna. Można zatem grozić i formułować pogróżki:

  • listowanie, mailem, wysyłając sms
  • przez telefon.
  • w Internecie: w wiadomościach prywatnych, na różnych forach i portalach społecznościowych,
  • za pomocą rysunku, fotomontażu

Groźba może zostać wyrażona także poprzez posługiwanie się przez sprawcę różnymi przedmiotami. Sprawca może przyłożyć poszkodowanemu nóż do gardła. Może wykorzystać samochód poprzez zbyt bliskie podjeżdżanie, gwałtownie hamowanie lub przyspieszanie auta. Powyższe może być dla adresata jednoznacznie odebrane, jako grożenie śmiercią.

Przestępstwo groźby karalne jak reagować?

Ściganie przestępstwa o groźby karalne następuje na wniosek pokrzywdzonego. Należy go łożyć złożyć w stosownej jednostce Policji albo w prokuraturze. Wniosek można złożyć ustnie do protokołu, a także na piśmie. Z momentem złożenia takiego wniosku sprawa toczy się już z urzędu.

Istotne jest przedstawienie dowodów. W przypadku gróźb kierowanych za pomocą Internetu lub telefonu należy zrobić tzw. zrzut ekranu. Najlepiej w taki sposób, aby udało się uwzględnić dane umożliwiające identyfikacje sprawcy oraz strony internetowej. W przypadku innych form zastraszania dobrze jest utrwalić takie zdarzenie za pomocą telefonu albo też znaleźć świadków, którzy mogliby potwierdzić przebieg zdarzenia.

Jak wskazano jednak na wstępnie. Nie każda wypowiedź grożąca będzie przestępstwem. Nie każde wykrzyczane w emocjach „zabiję cię” będzie kończyło się wyrokiem karnym. Z tego też względu warto skorzystać z pomocy Adwokata do spraw karnych.

Potrzebujesz porady prawnej?

Wyślij zapytanie za pomocą formularza

13 + 10 =

0 komentarzy

Wyślij komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *